آزمایشگاه متالورژی

آشنایی با آزمایشگاه متالورژی و فلزشناسی

آزمایشگاه متالورژی گروه ملی صنعتی فولاد ایران در مكانی به مساحت 600 متر مربع شامل دو بخش مكانیك و شیمی با برخورداری از كادری مجرب و تجهیزات تست مدرن به ارائه خدمات آزمایشگاهی به داخل وخارج از شركت می‎پردازد. آزمایشگاه چندین سال است كه با كسب گواهینامه تائید صلاحیت از سوی سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به عنوان تنها آزمایشگا ه مرجع و همكار استاندارد در زمینه فلز شناسی در سطح استان خوزستان فعالیت می‎كند. دستگاه‎های مجهز تست كشش و فشار و خمش در بخش مكانیك كوانتومترهای ثابت و سیار در بخش شیمی و دستگاه های پولیش ومانت ومیكروسكوپ متالوگرافی و تجهیزات ماكرو اچینگ بخشی از دستگاه‎های موجود در آزمایشگاه هستند. آزمایشگاه خود را مجهز به یك دستگاه پیشرفته XRF نموده كه قادر است طیف وسیعی از عناصر (از عدد اتمی 9 تا 92) را آنالیز كند. همچنین جدیداً این آزمایشگاه به دستگاه مدرن آنالیز كربن و گوگرد كه از كشور آلمان تهیه شده مجهز گردیده است. آزمایشگاه در خصوص تحقیقات و پژوهش نیز فعال بوده و تا كنون همكاری‎های را با مراكز علمی و دانشگاهی بعمل آورده است. ماهانه بالغ بر 5000 نمونه در این آزمایشگاه مورد تست و آزمون قرار گرفته كه بخش عمده‎ای از ان مربوط به پروژه‎ها و طرح‎های ركت‎های درون استان می‎باشد.

كادر فنی آزمایشگاه

مدیر كیفیت فراگیر و آزمایشگاه
نام و نام خانوادگی: صولت بیرگانی نیا تاریخ تولد: 1341 تحصیلات: لیسانس مهندسی متالورژی سابقه كار: 16 سال دارنده پروانه كارشناسی استاندارد به شماره 453 دارنده گواهینامه تأیید صلاحیت مسئول كنترل كیفیت كسب عنوان مدیر كنترل كیفیت نمونه در سطح كشور 2 بار كسب عنوان مدیر كنترل كیفیت نمونه در سطح استان خوزستان مشاركت در تدوین 30 استاندارد ملی و 4 استاندارد كارخانه‎ای عضویت در كمیته‎های داوری طرح‎های بهپوئی و بررسی مقالات سمپوزیوم فولاد 87 انجام فعالیت‎های تحقیقاتی و تألیف مقاله طراحی تیرآهن سبك گروه ملی و ثبت اختراع آن

رئیس آزمایشگاه
نام و نام خانوادگی: عبدالعلی پولادگر تاریخ تولد: 1345 تحصیلات: لیسانس مهندسی مكانیك سابقه كار: 16 سال دارنده پروانه كارشناسی استاندارد به شماره 422 دارنده گواهینامه تأیید صلاحیت مسئول كنترل كیفیت كسب عنوان مسئول كنترل كیفیت نمونه در سطح استان خوزستان كسب عنوان مدون استاندارد نمونه در سطح استان خوزستان مشاركت در تدوین 60 استاندارد ملی و 4 استاندارد كارخانه‎ای عضویت در كمیته بررسی مقالات سمپوزیوم فولاد 87 انجام فعالیت‎های تحقیقاتی و تألیف مقاله دبیر كمیته متناظر فولاد TC17 در كشور

مسئول بخش شیمی
نام و نام خانوادگی: سودابه احمدی تاریخ تولد: 1363 تحصیلات:فوق لیسانس شیمی آلی سابقه كار: 3سال مشاركت در تدوین 10 استاندارد ملی تجربه كاری: شیمی تجزیه،كوانتومتر ثابت و سیار،XRF،كربن/گوگرد، محلول سازی، سختی سنجی و متالوگرافی مسؤل آموزش كیفیت فراگیر عضویت در كمیته بهپوئی كیفیت فراگیر انجام فعالیت‎های تحقیقاتی

لیست تجهیزات آزمایشگاه متالورژی

ردیف	مشخصات و مدل دستگاه	مارک	ردیف	مشخصات و مدل دستگاه	مارک	ردیف	مشخصات و مدل دستگاه	مارک
1	كشش 100 تنی	GALDABINI	12	میكروسكوپ متالوگرافی	صاایران	23	تراش	تبریز
2	كشش 60 تنی	ZWICK	13	كوره حرارتی	اكسایتون	24	صفحه تراش	روسی
3	كوانتومتر	SPECTRO	14	اسپكتروفتومتر	CECIL	25	كشش 100 تنی	Galdabini
4	كوانتومتر	SPECTRO	15	ترازوی دقیق	Sartorius	26	سنگ رومیزی	METABO
5	و متعلقات XRF	THERMO	16	اتوكلاو	memmert	27	صافی الكترونیكی گاز آرگون	SIRCAL
6	خمش	OSCAM	17	كوره	اشترولاین	28	خمش لوله	اینرپك
7	كوانتومتر سیار	WAS	18	پولیش متالوگرافی	JEAN WIRTZ	29	آب مقطر گیر	شیماز
8	كوانتومتر سیار	SPECTRO	19	پولیش	HERZOG	30	دریل ستونی
9	سختی سنج پرتابل	EQUOTIP	20	پولیش	پگاه	31	پرداخت سنگی	Herzog
10	دستگاه كربن-گوگرد	ELTRA	21	آسیاب	Restschmuhle	32	اره نواری	MEP
11	آب مقطرگیر	شیماز	22	فرز		33	ابزار آلات كارگاهی

نمودار فعالیت‎های آزمایشگاه

بخش مكانیك
كارگاه آماده سازی نمونه‎های ارسالی به آزمایشگاه قبل از انجام آزمون به كمك تجهیزات موجود ازقبیل اره نواری، صفحه تراش، فرز، سنگ سنباده، موتور جوشكاری و سایر دستگاه‎های كارگاهی آماده‌سازی می‌شوند. آماده‌سازی نمونه‌ها برمبنای استانداردهای مربوطه انجام می‎گردد.


آزمون خمش یكی از الزامات استانداردهای محصولات فولادی آزمون خمش است. آزمایشگاه مجهز به دو دستگاه خمش می باشد كه یكی مختص لوله و دیگری مربوط به خم كاری میلگرد، ورق، تیرآهن و ... است. در آزمون خمش براساس استانداردها، شرایط آزمون ازجمله قطر خمش و زاویه خم موردنظر قرار می‎گیرد.

آزمون كشش و فشار آزمایشگاه مجهز به دستگاه پیشرفته تست كشش و فشار یونیورسال مدل ZWICK Z600E با ظرفیت 60 تن ساخت كشور آلمان می باشد كه با صحت و كارآئی بالا انواع نمونه ها را مورد آزمون قرار می‎دهد و به گواه كالیبراسیون های دوره‎ای از دقت فوق العاده‎ای برخوردار است. درحال حاضر این دستگاه در سطح استان خوزستان درنوع خود بی‎نظیر است.

سختی سنجی سختی سنج EQUOTIP بسیار سبك وقابل حمل است كه با سرعت و دقت بالا سختی را به صورت دیجیتالی نمایش می‌دهد و قابلیت اندازه‎گیری سختی اكـثر فلزات را دارد.

آزمون تخت كردن لوله یكی از آزمون‎های تشخیص انعطاف‎پذیری در لوله‎ها كه در سایزهای بالا جایگزین آزمون خمش می‎شود، آزمون تخت كردن است. در این آزمون لوله متناسب با قطر و ضخامت به اندازه معینی بوسیله دو صفحه فشار تخت می‎شود و در صورتی كه ترك یا شكستگی درآن بوجود نیاید، مورد قبول خواهد بود.

اندازه‎گیری ابعادی در استاندارد محصولات حدود مجازی برای ابعاد تعیین شده است كه برای تطبیق آنها با مشخصات واقعی، ابعاد محصولات اندازه گیری می‎شوند. برای مثال در میلگرد: ارتفاع و پهنای آج عرضی و طولی، گام و وزن یك متر- در تیرآهن: ارتفاع، پهنای بال، ضخامت بال و جان، عدم تقارن بال‎ها و وزن یك متر- در لوله : قطر خارجی، ضخامت و وزن یك متر اندازه گیری و با استاندارد مقایسه می‎شود.

بخش شیمی
كارگاه آماده سازی نمونه كارگاه آماده‎سازی نمونه شامل مراحل زیر می‎باشد: پولیش كاری سنگ زنی آسیاب نمونه‎ها پس از ارسال به آزمایشگاه با توجه به نوع آزمایش تحت عملیات مذكور قرار گرفته و سپس جهت انجام آزمون به بخش مربوطه منتقل می‎شوند.

كوانتومتر آزمایشگاه مجهز به دو دستگاه كوانتومتر ثابت مدل SPECTRO و یك دستگاه سیار مدل WAS ساخت كشور آلمان جهت تعیین تركیب شیمیائی نمونه‎ها می‎باشد. آزمایشگاه توانایی تعیین درصد وزنی 25 عنصر درپایه های آهن، نیكل، مس و آلومینیوم را دارد. این دستگاه‎ها جهت شناسایی فولادهای ساختمانی، ابزار، تندبر، ضدزنگ، چدن و قطعات مجهول برنامه‌ریزی شده است.


X.R.F در بخش آماده سازی X.R.Fنمونه توسط دستگاه آسیاب پودر شده و سپس توسط دستگاه پرس یا فیوژن جهت آنالیز آماده می‎گردد. دستگاه XRF مدل ARL ADVANT’X ساخت كشور سوئیس توانایی تجزیه بیش از84 عنصر را دارد. نرم افزار تحلیلی Uniquant استفاده از این تجهیزات را برای تجزیه و تحلیل آسان و سریع كل نمونه‎های ناشناخته مسیر می‎سازد.


شیمی تجزیه در این بخش با استفاده از دستورالعمل‎های شیمی‎تر و تجهیزات موجود آنالیز شیمیائی عناصری مانند: منگنز، آهن كل، آهن فلزی، كربن و اندازه‎گیری سختی آب انجام می‎شود. تجهیزات این بخش شامل هود و سكوی آزمایشگاهی، كوره اشترولاین، كوره عملیات حرارتی، اتوكلاو، حمام بن ماری، اسپكتروفتومتر، هیتر، ترازوی آنالیتیكال و غیره می‎باشند.

متالوگرافی ماكرواچینگ در این بخش نمونه‎ای از مقطع شمش تهیه شده و پس از پرداخت و صیقل دادن آن با استفاده از HCl و طبق دستورالعمل استاندارد اچ گردیده و موارد زیر بررسی می‎گردد. تعیین ساختار انجماد و تشخیص عیوب ریخته‎گری شناسائی آخال‎ها شناسایی حفره‎های گازی و انقباضی اندازه گیری ابعادی نمونه‎ها درصورت لزوم انجام سولفور پرینت جهت تشخیص آخال‎های سولفیدی
ریز ساختار فعالیت‎های انجام شده در این بخش شامل مراحل زیر می‎باشد: مانت كردن پولیش كاری اچینگ سطح نمونه بررسی ساختار میكروسكوپی و دانه‎بندی فولاد تهیه عكس و گزارش تحلیلی

اندازه‎گیری چربی سطح تجهیزات تجهیزات كارخانه تولید اكسیژن و خطوط لوله جهت انتقال هوا و اكسیژن باید عاری از چربی باشند تا از اشتعال یا انفجار جلوگیری شود. آزمایشگاه قبل از مونتاژ خطوط لوله از سطح داخلی آنها نمونه‎برداری كرده و طبق دستورالعمل با استفاده از دستگاه اسپكتروفتومتر میزان چربی را در سطوح نمونه‎برداری شده اندازه‎گیری می نماید.

اندازه‎گیری استیلن موجود در اكسیژن و هوای مایع اكسیژن و هوای مایع باید عاری از استیلن باشند. برای تست خلوص آنها، نمونه هایی از اكسیژن وهوای مایع در ظرف‎های مخصوص به آزمایشگاه ارسال می‎گردند كه طی انجام دستورالعمل خاصی با استفاده از محلول‌های شاهد میزان استیلن در اكسیژن و هوای مایع تخمین زده می‎شود.

اندازه‎گیری كربن و گوگرد با استفاده از دستگاه كربن-گوگرد مدل ELTRA-CS2000 به سه روش كوره‌القایی؛ مقاومتی و هضم اسیدی مقدار كربن و گوگرد اندازه‎گیری می‎گردد.

گواهینامه‎ها